Giá vàng Việt Nam cao hơn thế giới gần 30 triệu đồng/lượng: Nguyên nhân và tác động

Cuối ngày 31/3, Công ty Vàng bạc đá quý Sài Gòn báo giá vàng miếng SJC ở mức 171,9 - 174,9 triệu đồng/lượng, tăng 1,1 triệu đồng so với đầu ngày.

Mặc dù giá vàng trong nước đã giảm hơn 16 triệu đồng/lượng so với mức đỉnh 191 triệu đồng đầu tháng 3, thị trường vẫn ghi nhận tình trạng khan hiếm vàng miếng và nhẫn tròn, với số lượng bán ra hạn chế mỗi ngày.

Hiện giá vàng thế giới dao động quanh 4.558 USD/ounce, tương đương khoảng 144 triệu đồng/lượng. Điều này đồng nghĩa với việc giá vàng trong nước đang cao hơn gần 30 triệu đồng/lượng so với giá thế giới, mức chênh lệch cao nhất từ trước đến nay.

Nguyên nhân chênh lệch giá vàng trong và ngoài nước

PGS, TS. Nguyễn Văn Phương, giảng viên Đại học Kinh tế – Đại học Quốc gia Hà Nội, cho biết mức chênh lệch giá vàng trong nước và thế giới không phải hiện tượng mới, nhưng sự kéo giãn ngày càng lớn đang đặt ra vấn đề về cơ chế vận hành thị trường vàng Việt Nam.

Theo ông Phương, thị trường vàng miếng trong nước có tính cạnh tranh thấp, gần như độc quyền về thương hiệu và nguồn cung. Trong khi đó, các hoạt động nhập khẩu vàng nguyên liệu bị kiểm soát rất chặt, chỉ một số tổ chức được phép nhập khẩu, khiến cơ chế tự điều chỉnh giá thông qua nhập – xuất khẩu bị hạn chế.

Khi nhu cầu vàng trong nước tăng mạnh do lo ngại về lạm phát và bất ổn kinh tế, nguồn cung chính thức không thể tăng tương ứng. Do đó, chênh lệch giá không chỉ là hiện tượng ngắn hạn mà còn có thể duy trì ở mức 20-30 triệu đồng/lượng trong thời gian dài.

Yếu tố tâm lý tích trữ của người Việt cũng đóng vai trò quan trọng. Vàng vẫn được coi là tài sản an toàn trong bối cảnh các kênh đầu tư khác nhiều rủi ro. Người dân sẵn sàng trả giá cao hơn giá thế giới để đổi lấy sự an tâm, dù phải trả thêm một khoản phí không nhỏ.

Điều này tạo nên vòng xoáy tăng giá: giá vàng tăng kích thích tâm lý mua đuổi, nhu cầu đầu cơ tăng lên và chênh lệch giá càng bị đẩy mạnh.

Triển vọng và cảnh báo từ các chuyên gia

Ông Phương nhận định rằng mức chênh lệch lớn là hệ quả của cấu trúc thị trường thiếu cạnh tranh, cơ chế kết nối với giá vàng thế giới còn hạn chế và tâm lý tích trữ mạnh mẽ.

Để giải quyết tình trạng này, thị trường cần mở rộng nguồn cung, đa dạng sản phẩm và phát triển các công cụ tài chính minh bạch liên quan tới vàng. Điều này sẽ giúp giảm thiểu tình trạng “vàng một mình một giá”.

Chuyên gia cũng cảnh báo người mua vàng ở mức giá cao có thể chịu rủi ro lớn nếu thị trường biến động mạnh hoặc giá thế giới điều chỉnh giảm đột ngột.

Đồng quan điểm, TS. Nguyễn Văn Lộc, Giám đốc chương trình đào tạo Kinh doanh thương mại, Đại học Phenikaa, nhấn mạnh cấu trúc cung cầu bị bó hẹp là nguyên nhân khiến giá vàng trong nước bị đẩy lên cao hơn rất nhiều so với quốc tế.

Ông Lộc cho biết việc kiểm soát nhập khẩu vàng nguyên liệu nghiêm ngặt khiến cơ chế tự điều chỉnh giá qua xuất nhập khẩu gần như không hoạt động hiệu quả. Trong khi đó, nhu cầu tăng đột biến do lo ngại về lạm phát, tỷ giá và bất ổn kinh tế khiến nguồn cung không thể đáp ứng kịp thời.

Ở các thị trường khác, khi giá trong nước tăng cao, nguồn cung được bổ sung nhanh chóng để cân bằng giá. Tuy nhiên, tại Việt Nam, sự thiếu linh hoạt này khiến khoảng cách giá 20-30 triệu đồng/lượng có thể kéo dài lâu dài.

Để cập nhật biến động giá vàng hôm nay chi tiết và chính xác, người tiêu dùng nên theo dõi các kênh thông tin uy tín và cân nhắc kỹ trước khi đầu tư.