Giá vàng giảm sâu dưới 4.500 USD/oz, áp lực lãi suất và M&A ngành khai khoáng

Giá vàng giảm sâu dưới 4.500 USD/oz, áp lực lãi suất và M&A ngành khai khoáng trở lại

Giá vàng thế giới vừa trải qua đợt điều chỉnh giảm xuống dưới mức 4.500 USD/ounce lần đầu tiên kể từ cuối tháng 3, khiến áp lực lên lãi suất Mỹ một lần nữa trở thành tâm điểm của thị trường. Tuy nhiên, ông Rick Rule, Chủ tịch kiêm CEO Rule Investment Media, cho rằng sự thay đổi quan trọng hơn đối với nhà đầu tư khai khoáng là áp lực buộc các nhà sản xuất phải thay thế lượng vàng khai thác thông qua các thương vụ mua bán và sáp nhập (M&A).

Chia sẻ với Kitco Mining trong chương trình Digging Deep ngày 27/5, ông Rule nhận định rằng việc giá vàng giảm không làm thay đổi quan điểm dài hạn của ông. Lãi suất Mỹ tăng cao đã làm đồng USD mạnh lên và khiến trái phiếu kỳ hạn dài trở nên hấp dẫn hơn so với vàng, từ đó kéo giá vàng tính theo USD giảm xuống. Tuy nhiên, với các nhà đầu tư có tầm nhìn 5-10 năm, sự điều chỉnh này chỉ ảnh hưởng đến điểm vào thị trường chứ không thay đổi luận điểm đầu tư.

"Đợt giảm giá này, ít nhất đối với tôi, là điều trời ban," ông Rule nhận xét. Triển vọng lãi suất vẫn là yếu tố trung tâm của quan điểm này. Lãi suất cao khiến chi phí vay nợ tăng lên đối với người tiêu dùng, doanh nghiệp, chính quyền địa phương và liên bang. Áp lực này có thể khiến các nhà hoạch định chính sách phải cân nhắc giảm lãi suất trong tương lai. Nếu điều đó xảy ra, giá vàng có thể tăng mạnh.

Hỗ trợ chính sách và tài chính khai khoáng

Ông Rule cũng đề cập đến sự thay đổi trong tài chính ngành khai khoáng, đặc biệt khi cuộc xung đột tại Iran làm nổi bật tầm quan trọng của chuỗi cung ứng quốc phòng và các khoáng sản chiến lược. Ngày 21/5, Perpetua Resources công bố khoản vay dài hạn trị giá 2,9 tỷ USD được Export-Import Bank của Mỹ bảo lãnh cho dự án khai thác vàng Stibnite tại Idaho, bao gồm antimony.

Khoản vay này phản ánh nỗ lực của Washington nhằm cạnh tranh với hỗ trợ từ Trung Quốc cho ngành khai khoáng và chế biến, đồng thời giảm chi phí tài chính cho các dự án chiến lược. "Ngành khai khoáng rất ưa thích nguồn vốn 'ngu ngốc', và không có nguồn vốn nào ngu ngốc bằng tiền của chính phủ," ông Rule nhận xét.

Dù nguồn vốn chính phủ có thể giúp các dự án cụ thể, ông Rule cho rằng thủ tục cấp phép vẫn là rào cản lớn hơn. Dự án Stibnite đã bị kìm hãm bởi các cơ quan quản lý Mỹ suốt 15 năm, và còn có dự án Resolution Copper tại Arizona cũng bị trì hoãn lâu dài do vấn đề này. "Mỹ cần cải tổ toàn diện hệ thống quản lý," ông nhấn mạnh.

Bên ngoài Mỹ, chính sách hỗ trợ cũng ngày càng rõ nét hơn. Tập đoàn Vizsla Silver thông báo công ty con tại Mexico đã ký thỏa thuận vay vốn không có tài sản đảm bảo trị giá khoảng 10 triệu USD với Fideicomiso de Fomento Minero (FIFOMI) để phát triển dự án bạc-vàng Panuco tại Sinaloa. Về vụ việc an ninh nghiêm trọng xảy ra tháng 1 tại dự án, sự hỗ trợ của chính phủ Mexico mang ý nghĩa biểu tượng, nhằm tạo sự tin tưởng cho ngành khai khoáng trong bối cảnh các rủi ro an ninh vẫn còn hiện hữu.

Xu hướng M&A và thách thức tăng trưởng sản lượng

Những ví dụ trên cho thấy ngành khai khoáng đang chịu tác động của nhiều yếu tố: giá kim loại cao hơn giúp môi trường kinh doanh thuận lợi, nhưng tăng trưởng sản lượng vẫn khó đạt được bằng cách phát triển nội bộ.

Ngày 18/5, Challenger Gold công bố báo cáo nghiên cứu tiền khả thi cho dự án Hualilan tại San Juan, Argentina, với sản lượng vàng tương đương trung bình khoảng 135.000 ounce mỗi năm trong 14,25 năm. Công ty cũng thông báo ông Peter Marrone, Chủ tịch kiêm CEO Allied Gold, sẽ gia nhập với vai trò Chủ tịch không điều hành sau khi Allied Gold được Zijin Gold International mua lại.

Ông Rule cho biết động thái của Marrone không phải chỉ liên quan đến một công ty mà phản ánh xu hướng chung của thị trường. "Chủ đề ở đây không phải Challenger hay thậm chí Argentina, mà là tốc độ gia tăng hoạt động M&A trong ngành khai khoáng."

Ngành khai khoáng đã dành nhiều năm tập trung vào kỷ luật vốn sau chu kỳ 2000-2010, khi giá vàng tăng không tương ứng với dòng tiền tự do trên mỗi cổ phiếu. Giờ đây, vấn đề mới xuất hiện là các công ty lớn không có đủ dự án nội bộ để duy trì sản lượng từ các đường ống phát triển hiện có.

Khám phá mỏ có thể tạo giá trị, nhưng mất nhiều thời gian để thay thế sản lượng trong ngắn hạn. Do đó, M&A là con đường nhanh hơn để gia tăng sản lượng. "Cách duy nhất để các công ty này làm được điều đó là thông qua M&A," ông Rule khẳng định.

Việc hợp nhất không chỉ là vấn đề vận hành mà còn liên quan tài chính. Các công ty lớn thường hưởng lợi từ thanh khoản sâu hơn, sở hữu đa dạng bởi các tổ chức, trọng số trong các chỉ số lớn hơn và chi phí vốn thấp hơn. Trong bối cảnh đó, quy mô có thể tạo ra giá trị ngay cả khi thương vụ chủ yếu do cấu trúc thị trường thúc đẩy thay vì lợi ích vận hành trực tiếp.

Ông Rule dẫn chứng chiến lược tập trung khu vực của Agnico Eagle và đợt hợp nhất gần đây với Equinox Gold như những ví dụ về cách nhà sản xuất thích nghi. Ông cũng nhắc đến OceanaGold và B2Gold là những công ty có thể thu hút sự chú ý nhờ định giá, dòng tiền tự do hoặc cơ cấu tài sản.

Cơ hội quan trọng hơn có thể nằm ở các dự án đang trong giai đoạn phát triển. Khi giá kim loại cao, các dự án có giá trị tài sản ròng vượt nhiều lần chi phí vốn dự kiến trở nên hấp dẫn hơn với các nhà sản xuất lớn có bảng cân đối mạnh. Các công ty nhỏ nắm giữ những tài sản này thường giao dịch với mức chiết khấu do nhà đầu tư còn lo ngại về rủi ro tài chính, xây dựng và vận hành. "Tôi nghĩ đây sẽ là điểm ngọt trong hoạt động M&A," ông Rule nhận định.

Thị trường bạc và triển vọng phát hành cổ phiếu

Thị trường vốn cũng đang mở cửa trở lại với một số công ty trong lĩnh vực bạc. Sunshine Silver Mining & Refining đã nộp hồ sơ đăng ký IPO trên sàn NYSE ngày 11/5. Renaissance Capital cho biết ngày 26/5 công ty dự kiến phát hành 20 triệu cổ phiếu với mức giá từ 13,5 đến 16,5 USD, huy động tối đa khoảng 330 triệu USD. Sunshine hy vọng khởi động lại mỏ bạc Sunshine tại khu vực Coeur d’Alene, Idaho.

Ông Rule cho rằng thời điểm này phản ánh giá bạc tăng và thị trường cổ phiếu kim loại quý đang thuận lợi hơn. Tuy nhiên, ông lưu ý nhà đầu tư không nên chỉ so sánh các nhà phát triển bạc dựa trên trữ lượng mà còn cần xem xét giá trị hiện tại ròng, mức độ đầu tư vốn, hạ tầng và thủ tục cấp phép để đánh giá chất lượng dự án.

Tổng kết, ngành khai khoáng đang chịu tác động đồng thời từ nhiều yếu tố: độ nhạy của giá vàng với lãi suất, hỗ trợ chính sách cho khoáng sản chiến lược, áp lực cấp phép tại các khu vực trọng điểm và nhu cầu của nhà sản xuất phải mua lại tăng trưởng thay vì đợi khám phá mỏ thay thế dự trữ.

Để theo dõi chi tiết hơn, quý độc giả có thể xem video đầy đủ trên kênh YouTube Kitco Mining và đăng ký tham gia ảo Hội nghị Rule Symposium 2026 diễn ra từ ngày 6-10/7.

Đọc thêm về giá vàng thế giới và cập nhật giá vàng hôm nay để nắm bắt xu hướng mới nhất trên thị trường.