Giá vàng nổi bật với vai trò đa dạng và sức bền vượt trội trong nhóm hàng hóa

Gold nổi bật trong nhóm hàng hóa nhờ vai trò đa dạng và sức bền vượt trội

Trong báo cáo mới nhất của World Gold Council (WGC), chiến lược gia phân bổ tài sản Jeremy De Pessemier nhấn mạnh rằng vàng sở hữu những đặc điểm riêng biệt về cung - cầu, khả năng đa dạng hóa danh mục và sức chịu đựng trong nhiều môi trường thị trường, khiến nó trở thành một tài sản không thể thay thế trong danh mục đầu tư.

Ông De Pessemier cho biết, mặc dù nhà đầu tư lâu nay đã công nhận lợi ích của việc đầu tư vào hàng hóa để bảo vệ và đa dạng hóa danh mục, nhưng trọng số của vàng trong các chỉ số hàng hóa tổng hợp thường không phản ánh đúng tầm quan trọng chiến lược của kim loại quý này. Theo ông, các phương pháp tính chỉ số dựa trên thanh khoản hợp đồng tương lai hoặc sản lượng khai thác không thể bao quát toàn bộ thị trường vàng, vì thị trường vàng còn có thanh khoản sâu rộng qua giao dịch OTC và ETF, cùng với nguồn cung lớn từ kho dự trữ trên mặt đất có thể tái chế và phân bổ lại.

Điều này dẫn đến việc các chỉ số hàng hóa rộng thường chỉ gán cho vàng một trọng số khiêm tốn, dù thực tế vai trò chiến lược và độ sâu thị trường của vàng lớn hơn nhiều. Hơn nữa, việc tiếp cận vàng thông qua các chỉ số hàng hóa tổng hợp cũng tạo ra chi phí cuộn hợp đồng, trong khi nhà đầu tư có thể tránh được chi phí này nếu sở hữu vàng vật chất trực tiếp.

Vàng - tài sản đa dạng nguồn cầu và ít biến động

De Pessemier mô tả vàng như một tài sản đa diện, vừa là công cụ đầu tư bảo vệ và gia tăng giá trị lâu dài, vừa là hàng tiêu dùng qua nhu cầu trang sức và công nghệ. Cấu trúc cầu này giúp vàng ít bị ảnh hưởng bởi chu kỳ kinh tế. Trong giai đoạn bất ổn kinh tế, nhu cầu đầu tư ngược chu kỳ thúc đẩy giá vàng tăng, còn khi kinh tế mở rộng, nhu cầu tiêu dùng thuận chu kỳ hỗ trợ giá.

Ông cũng chỉ ra rằng vàng mang lại lợi nhuận tổng thể tốt hơn các hàng hóa khác, vượt trội so với chỉ số hàng hóa rộng và hầu hết các chỉ số phụ trong 3, 5, 10 và 20 năm qua. Nguồn cầu đa dạng giúp vàng ít biến động hơn, từ đó nâng cao ổn định và cải thiện lợi suất điều chỉnh rủi ro của danh mục.

Khả năng đa dạng hóa độc đáo và bảo vệ rủi ro hệ thống

Vàng có đặc tính đa dạng hóa quan trọng, đặc biệt trong các giai đoạn rủi ro hệ thống. Nó gần như không tương quan với nhiều tài sản khác, kể cả hàng hóa, khiến vai trò đa dạng hóa của vàng không thể thay thế chỉ bằng việc đầu tư vào các chỉ số hàng hóa tổng hợp. Mối tương quan này thay đổi theo chu kỳ kinh tế: trong giai đoạn tăng trưởng, vàng có tương quan dương với cổ phiếu; còn trong các giai đoạn rủi ro cao, vàng thường ngược chiều với cổ phiếu, giúp bảo vệ nhà đầu tư khỏi các rủi ro lớn và sự kiện bất lợi khác.

So với bạc – một kim loại quý khác phụ thuộc nhiều vào nhu cầu công nghiệp – vàng cũng là công cụ đa dạng hóa hiệu quả hơn. Ví dụ, trong đợt bán tháo cổ phiếu toàn cầu quý 4/2018, chỉ số MSCI USA giảm 14% và hàng hóa giảm 9%, nhưng giá vàng lại tăng 8%. Tương tự, trong đợt bán tháo do COVID-19 quý 1/2020, MSCI USA giảm 20%, hàng hóa giảm 23%, còn vàng tăng 6%. Những trường hợp này cho thấy vàng không chỉ bảo vệ tài sản mà còn mang lại lợi nhuận tích cực khi các hàng hóa khác hoạt động như tài sản rủi ro.

Bảo vệ lạm phát vượt trội và thanh khoản cao

Vàng cũng nổi bật với khả năng bảo vệ lạm phát vượt trội so với các hàng hóa khác. Trong khi nhiều hàng hóa có hiệu suất tốt trong giai đoạn lạm phát cao, vàng vẫn thể hiện hiệu quả hơn. Thậm chí trong giai đoạn lạm phát thấp, khi các hàng hóa ghi nhận lợi suất danh nghĩa âm, vàng vẫn duy trì lợi nhuận tích cực nhờ nhu cầu tăng khi điều kiện kinh tế thuận lợi.

Thanh khoản của vàng cũng đặc biệt ấn tượng, với khối lượng giao dịch hàng ngày toàn cầu trung bình đạt 373 tỷ USD vào năm 2025. Quy mô và độ sâu của thị trường giúp vàng dễ dàng tiếp nhận các nhà đầu tư tổ chức lớn với chiến lược mua và giữ.

Vai trò của vàng trong danh mục đầu tư

Dù hàng hóa thường chiếm dưới 10% danh mục đầu tư, trong đó vàng thường chỉ chiếm dưới 10% phần đó, tức là dưới 1% tổng danh mục, De Pessemier cho rằng vàng có thể mang lại nhiều lợi ích hơn so với rổ hàng hóa chung. Phân bổ từ 2,5% đến 10% vào hàng hóa có thể không cải thiện lợi suất điều chỉnh rủi ro trong 20 năm qua, nhưng vàng đã giúp tăng lợi nhuận tuyệt đối và giảm biến động danh mục so với danh mục không có vàng hoặc chỉ có hàng hóa tổng hợp.

Ảnh hưởng các giai đoạn kinh tế đến vàng và hàng hóa

De Pessemier phân tích sự vận động của vàng và hàng hóa theo bốn giai đoạn kinh tế: "QE-style goldilocks" (môi trường dễ chịu nhờ chính sách nới lỏng), "Fear of the Fed" (lo ngại Fed thắt chặt), "Recovery" (hồi phục) và "Risk-off" (tránh rủi ro), dựa trên xu hướng lợi suất trái phiếu và chênh lệch tín dụng doanh nghiệp.

Kết quả cho thấy giai đoạn "Risk-off" và "QE-style goldilocks" là điều kiện thuận lợi nhất cho vàng, trong khi hàng hóa thể hiện tốt nhất trong giai đoạn hồi phục với tăng trưởng kinh tế và lạm phát cùng tăng, nhưng lại hoạt động kém trong thời kỳ suy thoái.

Như vậy, mặc dù vàng thuộc nhóm hàng hóa, nhưng với đặc tính cung-cầu độc đáo, chi phí cuộn hợp đồng thấp, lợi ích đa dạng hóa và khả năng bền bỉ trong các môi trường thị trường khác nhau, vàng nên được xem là một phân bổ danh mục riêng biệt, bổ sung nhưng không thể thay thế cho các chỉ số hàng hóa tổng hợp.

Tham khảo thêm giá vàng thế giới để cập nhật diễn biến mới nhất của thị trường vàng toàn cầu cũng như ảnh hưởng đến giá vàng hôm nay tại Việt Nam.